Skip to main content

Posts

Showing posts from December, 2025

शिक्षणक्षेत्रात माणसाने इतकी आघाडी घेतली असतानाही नीतिमूल्यांची सतत घसरण होत आहे; माणसातील राक्षसी वृत्ती वाढत चालली आहे.यावर मात कशी करावी? (वैचारिक लेख)

 शुभंकरोति साहित्य परिवार सप्ताह क्र.: १९५ | विषय क्र.: ४ विषय :शिक्षणक्षेत्रात माणसाने इतकी आघाडी घेतली असतानाही नीतिमूल्यांची सतत घसरण होत आहे; माणसातील           राक्षसी वृत्ती वाढत चालली आहे.यावर मात कशी करावी? (वैचारिक लेख) शब्दांकन : योगेश गोगवेकर परीक्षक : मा. प्रा. सुमतीताई पवार शिक्षण हे कोणत्याही मानवी समाजाच्या यशाचे आणि विकासाचे मूलभूत अधिष्ठान आहे. समाजाच्या बौद्धिक, सांस्कृतिक आणि नैतिक प्रगतीसाठी सुदृढ शिक्षणव्यवस्था आवश्यक आहे, याबाबत कोणाचे दुमत नाही. तसेच कोणत्याही समाजाचा शैक्षणिक दृष्टीकोन न्याय, समता आणि बंधुत्व या मूल्यांवर आधारित असायला हवा. म्हणूनच कोणत्याही देशाच्या शासनाने अशी शिक्षणव्यवस्था उभारली पाहिजे, जी समाजातील सर्व घटकांना, त्यांची सामाजिक किंवा आर्थिक पार्श्वभूमी काहीही असो, समान संधी देणारी असेल. भारताचे पहिले पंतप्रधान पंडित जवाहरलाल नेहरू यांनी भारतीय शिक्षणधोरण आखताना सामाजिक समानता, वैज्ञानिक दृष्टिकोन आणि तर्कशुद्ध विचारसरणी यांना केंद्रस्थानी ठेवले. कोणतेही शिक्षण विशिष्ट धर्म, श्रद्धा किंवा अंधपरंपरांच्या प्रभावापा...

Book Review The Art of Captaincy by Mike Brearley

  पुस्तक परिचय: The Art of Captaincy लेखक:माईक ब्रेअर्ली पृष्ठे:३०४ प्रकाशक: Pan Macmillan शब्दांकन:योगेश गोगवेकर पत्ता:माहीम , मुंबई संकेतस्थळ: कुठल्याही खेळापेक्षा क्रिकेटमध्ये कर्णधाराची भूमिका अधिक महत्त्वाची मानली जाते. याचे प्रमुख कारण म्हणजे या खेळात कर्णधाराला केवळ कौशल्यपूर्ण खेळ नव्हे , तर योग्य वेळी योग्य डावपेच आखण्यासाठी खेळाच्या सूक्ष्म बारकाव्यांची सखोल जाण असणे आवश्यक असते. हीच भूमिका इंग्लंड संघाचे माजी कर्णधार माईक ब्रेअर्ली यांनी त्यांच्या The Art of Captaincy या इंग्रजी पुस्तकात अत्यंत प्रभावीपणे मांडली आहे. हे पुस्तक केवळ क्रिकेटविषयक न राहता , व्यवस्थापन आणि नेतृत्व कसे प्रभावीपणे करता येते याचेही सुंदर विश्लेषण करते. आपल्याकडे उपलब्ध असलेल्या खेळाडूंकडून सर्वोत्तम कामगिरी कशी करून घ्यावी , याबाबत ब्रेअर्ली प्रामुख्याने तीन मुद्दे अधोरेखित करतात. पहिल्या मुद्द्यानुसार , कर्णधाराकडे वेगवेगळ्या भूमिका बजावणाऱ्या खेळाडूंशी काम करण्याची समज आणि संघाच्या ध्येयासाठी त्यांच्याकडून सर्वोत्तम कामगिरी करून घेण्याचा दृष्टिकोन असणे आवश्यक आहे. दुसरा महत्त्वाचा म...

Review of Book-The Book Hunters of Katpadi( द बुक हंटर्स ऑफ कटपडी )

  पुस्तक परिचय : द बुक हंटर्स ऑफ कटपडी ( The Book Hunters of Katpadi) लेखक : प्रदीप सेबॅस्टियन भाषा : इंग्रजी पृष्ठे : ४२० प्रकाशक : Hachette India शब्दांकन : योगेश गोगवेकर पत्ता : माहीम , मुंबई The Book Hunters of Katpadi हे प्रदीप सेबॅस्टियन यांचे इंग्रजी पुस्तक वाचकाला चेन्नईजवळील कटपडी या परिसरात नेऊन ठेवते. येथे ‘ बिब्लिओ ’ नावाचे एक जुने , दुर्मिळ पुस्तकांचे दुकान आहे. या दुकानाची मालकीण निलांबरी अदिगल आणि तिची तरुण सहाय्यक कायलवेली अंबुचेलवन या दोघी मिळून या विलक्षण दुकानाचा कारभार पाहतात. दुर्मिळ पुस्तकांची जपणूक , त्यांचा शोध आणि त्यांच्याशी निगडित असलेली माणसे या साऱ्यांमधून कादंबरीचा प्रवास सुरू होतो. १९व्या शतकातील संशोधक सर रिचर्ड फ्रान्सिस बर्टन यांच्या हरवलेल्या हस्तलिखितांचा शोध घेताना निला आणि कायल चेन्नईपासून उटीपर्यंत अनेक संग्राहक , पुस्तक बांधणी करणारे कारागीर , अभ्यासक आणि ग्रंथप्रेमी यांच्याशी संवाद साधतात. या शोधयात्रेतून दुर्मिळ पुस्तकांच्या वेडसर , उत्कट आणि काहीसे रहस्यमय अशा जगाचे दर्शन घडते. त्यामुळे ही कादंबरी गूढतेचा आभास निर्माण करत असली , त...