Skip to main content

Posts

Showing posts from August, 2023

Vachan Ved वाचन वेड

विषय:   वाचन वेड शब्दांकन : योगेश गोगवेकर पत्ता: माहीम , मुंबई माणसाला वेगवेगळ्या प्रकारचे वेड असू शकते. वाचन वेड हे सुद्धा एक प्रकारचे व्यसन किंवा वेडच आहे. जर का हे वेड माणसाला एकदा लागले की ते कधीच सुटत नाही. आजच्या धावपळीच्या काळातसुद्धा माणूस हे वेड जपण्यासाठी तारेवरची कसरत करायला तयार होतो. अशी वाचन वेडी माणसे जगाच्या पाठीवर कुठेही गेली तरी विविध प्रकारची पुस्तके विकत घेऊन आपला वेळ वाचनात घालावीत असतात. ही माणसे दर महिन्याला सात ते आठ पुस्तके सहजपणे वाचून काढतात. अशा माणसांसाठी वाचन म्हणजे श्वास होऊ लागतो. वाचनाशिवाय त्यांना जगणे अशक्य होऊ लागते. मग अशी वाचन वेडी माणसे स्वतःच्या घरात असलेला एखाद्या कौंटुंबिक कार्यक्रमला किंवा मित्रांबरोबर बाहेर कुठेही न जाता घरात बसून नुसते पुस्तक वाचण्यात धन्यता मानतात. बऱ्याच वेळेस अशी माणसे पुस्तके विकत घेऊनच वाचत असतात. जर एखाद्या जवळच्या मित्राने किंवा नातेवाईकांनी विचारले की ते तुमचे एखादे पुस्तक वाचायला घेऊ शकतात का ? तेव्हा ते पुस्तक देताना   वाचन वेड्या माणसांच्य मनात , काही अपवाद सोडून , अस्वस्थता निर्माण होत असते. याला ए...

Adhunik Bharat आधुनिक भारत

  रंग लेखणीचे परिवार आठवडा क्रमांक:२५७ विषय क्रमांक:४ विषय:आधुनिक भारत (लेख) शब्दांकन:योगेश गोगवेकर पत्ता :माहीम , मुंबई   १५ ऑगस्ट १९४७ रोजी भारताला स्वातंत्र्य मिळाले आणि भारतीय उपखंडाचा एक राष्ट्र म्हणून उदय झाला. मग प्रश्न पडतो की या राष्ट्राची ओळख आधुनिक भारत म्हणून केव्हापासून झाली. सुप्रसिद्ध गांधीवादी नेते आणि लेखक शंकर दत्तात्रय जावडेकर आपल्या आधुनिक भारत या ग्रंथात लिहितात ,” इ. स. १८१८ मध्ये पेशवाईचा अंत होऊन ब्रिटीश सत्ता भारतात सार्वभौम बनली. त्याच सुमारास बंगालमध्ये आधुनिक भारताचा जन्म झाला ”. असे सांगून ते पुढे लिहितात , ” राजा राममोहन रॉय   हे पहिले आधुनिक भारतीय होय. ” वास्तविक आधुनिक युगाची सुरुवात युरोपमध्ये मध्ययुगाच्या अखेरच्या टप्प्यात झाली असे म्हटले जाते. हा काळ बहुधा इ.स. १३ वे शतक ते इ.स. १६ वे शतकामधील काळ असावा. कारण या काळात प्रबोधन , भौगोलिक शोध व धर्मसुधारणेची चळवळ या घटनांमुळे आधुनिक युगाचा पाया घातला गेला. म्हणून या काळाला प्रबोधन युग असेही म्हटले जाते. या प्रबोधनात प्राचीन परंपरा नव्याने मांडून सर्वांगीण प्रगतीला चालना कशी मिळ...